StatusUPdate.gr

What's on my mind (?)

Σάββατο

14

Μάρτιος 2015

2

COMMENTS

Η Καρδερίνα – 989 σελίδες μετά

Written by , Posted in Books, Timeline

Ούτε καν 1.000 οι σελίδες, δηλαδή.

Δεν είναι να απορείς που η Donna Tartt έκανε σχεδόν 11 χρόνια να γράψει το βιβλίο “Η Καρδερίνα”.

Αντιγραφή να κάνεις από το πρωτότυπο θέλεις κάτι μήνες. Πού να πρέπει να συλλάβεις το θέμα, να το επεξεργαστείς, να το ξαναδουλέψεις  για να εκδοθεί.

Σύμφωνα με τα δικά μου κριτήρια είναι τόσο άρτια η γραφή και η ιστορία, που ειλικρινά αν κάποιος μου έλεγε ότι ο ήρωας Θίο Ντέκερ είναι υπαρκτό πρόσωπο και η συγγραφέας τον παρατηρεί και γράφει την ιστορία του, θα το πίστευα.

Στο “Καρδερίνα” η Donna Tartt το πρώτο πράγμα που καταφέρνει είναι να σε πάρει μαζί της στην εξιστόρηση της ενηλικίωσης του Θίο Ντέκερ.

Παρουσιάζει με τέτοιο τρόπο σκέψεις και συναισθήματα του ήρωα, που προς το τέλος πια νιώθεις ότι τον γνωρίζεις πολύ καλά

Η ιστορία περιλαμβάνει ναρκωτικά, εξαρτήσεις, τάσεις αυτοκτονίας, αλλά με έναν τρόπο που θα τον έλεγα τρυφερό. Ίσως να γίνεται γιατί αυτές οι καταστάσεις εμφανίζονται στην παιδική ηλικία μετά τη μεγάλη απώλεια της μητέρας του που ζει ο μικρός (τότε) ήρωας και η συγγραφέας τον αντιμετωπίζει με κατανόηση, συμπόνοια και μια περίεργη αίσθηση αγάπης. Νιώθω ότι ενώ βάζει τον ήρωά της να περνά από πολλά τραγικά περιστατικά, κατά βάθος τον νοιάζεται.

Το μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου πραγματεύεται τα χρόνια που μεγαλώνει ο Θίο. Δεν σας κρύβω ότι υπήρξε κάποιο σημείο, που ένιωσα ότι ίσως ήταν υπερβολή η τόσο εκτενής διήγηση της ενηλικίωσης του ήρωα.  Κι όμως με τον τρόπο αυτό φέρνει τόσο κοντά τον αναγνώστη στην ψυχολογία και στον τρόπο σκέψης του πρωταγωνιστή, που όταν έρχεται η ώρα της κορύφωσης της εξέλιξης τον παρακολουθείς με μια μεγάλη αγωνία, γιατί πια τον ξέρεις. Ανησυχείς γιατί γνωρίζεις τις αδυναμίες του, τη ροπή στην καταστροφή, αλλά και συνάμα πιστεύεις σ’αυτόν και στην ανατροπή της τελευταίας στιγμής.

Στην περιγραφή της τραγικότητας του ήρωα μπαίνεις στα κύτταρά του. Νιώθεις τα ρίγη του, το φόβο του, την ανησυχία του, τον ανεκπλήρωτο έρωτα, τον πόνο…

Η Donna Tartt με έναν εξίσου αριστοτεχνικό τρόπο  ασχολείται με την τέχνη. Σημειώνει την αξία της, το μαγικό κόσμο της, όπως αναφέρεται σε κάποιο σημείο.

Ζωγραφική, αντίκες, χρώματα, μυρωδιές υλικών περιγράφονται τόσο όμορφα που τα νιώθεις στην όσφρησή σου, τα βλέπεις μπροστά σου.

Όλη η ιστορία έχει ως κινητήριο δύναμη την “Καρδερίνα” του Ολλανδού Κάρελ Φαμπρίτσιους,  διάσημου ζωγράφου του 17ου αιώνα, που ήταν μαθητής του Ρεμπραντ.  Η καταγωγή του ζωγράφου προφανώς και ωθεί την εξέλιξη της ιστορίας και στο Άμστερνταμ(μεγαλύτερο μέρος εκτυλίσσεται στη Νέα Υόρκη).

Αυτός ο πίνακας κινητοποιεί το Θίο Ντέκερ σε σημείο που θα γίνει κομμάτι της ύπαρξής του και όσο θα τον στοιχειώνει, άλλο τόσο θα είναι το φως που θα του δείχνει το δρόμο. Ίσως γιατί είναι η άμεση σύνδεση που έχει με τη μητέρα του. Του θυμίζει εκείνη, την κοινή ζωή τους, αλλά και την τραγική μέρα που την έχασε για την οποία νιώθει υπεύθυνος.

Μέσα από την εξάρτηση του ήρωα με τον πίνακα, έρχεται να επιβεβαιωθεί η αξία και η δύναμη της φιλίας, αυτής του Θίο με τον Μπόρις, που αψηφά κάθε κίνδυνο, κάθε δυσκολία προκειμένου να φέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα και τη χαρά, πληρότητα στον άνθρωπο που νιώθει τόσο κοντά.

Ολόκληρος ο πίνακας απεικονίζει μια καρδερίνα με μια λεπτή αλυσίδα στο πόδι της που υποδηλώνει την έλλειψη της ελευθερίας. Στο εξώφυλλο βλέπουμε μέρος του έργου που με μια υπέροχη οφθαλμαπάτη φαίνεται σαν να ξεπροβάλει μέσα από σκισμένο χαρτί.

Goldfinch

(Image by wikipedia)

Όταν τελείωσα το βιβλίο, ομολογώ η πρώτη αίσθηση ήταν της όχι πλήρως ικανοποιημένης.

Ίσως περίμενα η εξέλιξη της ιστορίας να έχει μία κορύφωση που θα με κάνει το λιγότερο να δακρύσω ή να πλαντάξω στο κλάμα. Αυτή η προσμονή μου με έκανε να διαβάσω κάπως βιαστικά τις τελευταίες 10 σελίδες του βιβλίου.

Σκεφτόμουν ότι δεν μπορεί ένα τέτοιο βιβλίο να τελειώνει έτσι. Κάτι δεν πρόσεξα.

Και είχα δίκιο. Το επόμενο κιόλας βράδυ ξαναδιάβασα προσεκτικά και πιο αργά αυτές τις τελευταίες 10 σελίδες.

Και τις διάβασα πάλι το επόμενο πρωί και το βράδυ που ακολούθησε.

Γιατί είναι υπέροχες!

Αν με ρωτήσετε, λοιπόν, τί μου άρεσε στην Καρδερίνα, θα σας πω αυτές τις 10 σελίδες  που κατά τη γνώμη μου περιλαμβάνουν  πεμπτουσία ζωής, των ώριμων σκέψεων που κάνει ένας άνθρωπος που έχει ζήσει την τραγικότητα. Κάθε άνθρωπος.

Αυτές τις δέκα σελίδες,νομίζω ότι κάποιος θα τις νιώσει στο πετσί του, εάν έχει ζήσει και την ιστορία του Θίο Ντέκερ και της Καρδερίνας του. Γιατί έτσι είναι. Μπορεί να την είχε ζωγραφίσει ο Καρελ Φαμπρίσιους, αλλά ήταν “κτήμα” της καρδιάς και της σκέψης του ήρωα.

Μήπως έτσι δεν γίνεται όμως με την αγάπη στην τέχνη;

Σκεφτείτε πόσες φορές έχουμε πει “Αυτό είναι το τραγούδι μου”, ενώ το έχει εμπνευστεί κάποιος άλλος.

Καρδερίνα Donna Tartt

Το βιβλίο κέρδισε  βραβείο Πούλιτζερ για το 2014 και κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Λιβάνη.

Αποσπασματικά είπα να μοιραστώ μαζί σας κάποια σημεία από το τέλος του βιβλίου :

“Πώς ξέρουμε ποιο είναι το σωστό για εμάς; Κάθε ψυχίατρος, κάθε σύμβουλος σπουδών, κάθε πριγκίπισσα του Ντίσνεϋ ξέρει την απάντηση :”Να είσαι ο εαυτός σου.” “Ακολούθησε την καρδιά σου.”

……”Τί γίνεται εάν η καρδιά, για τους δικούς της άγνωστους λόγους, τον οδηγεί εσκεμμένα, μέσα σε ένα σύννεφο απερίγραπτης αίγλης, μακριά από οτιδήποτε υγιές και αγαπημένο, μακριά από πολιτικές ευθύνες και ισχυρούς κοινωνικούς δεσμούς και όλες τις καθολικά αποδεκτές αρετές, ωθώντας τον κατευθείαν προς την ακαταμάχητη σαγήνη του όλεθρου, της αυτοπυρπόλησης, της καταστροφής;”

“Δεν μπορούμε να επιλέξουμε τί θέλουμε και τί δε θέλουμε, και αυτή είναι η πικρή μοναχική αλήθεια. Κάποιες φορές θέλουμε αυτό που θέλουμε ακόμα κι αν ξέρουμε  ότι θα μας σκοτώσει. Δεν μπορούμε να ξεφύγουμε από αυτό που είμαστε.”

#booklover